Бяспечнае і здаровае працоўнае асяроддзе – асноватворны прынцып і права ў сферы працы

Сусветны дзень аховы працы

Інфармацыйныя матэрыялы да Сусветнага дня аховы працы

Устанаўленне адзіных патрабаванняў па ахове працы для ўсіх працадаўцаў

Комплекснае рашэнне задач па паляпшэнні ўмоў і аховы працы шляхам рэалізацыі комплексу мер

Укараненне сістэм кіравання аховай працы

Інфармаванне грамадзян, навучанне працуючых па пытаннях аховы працы

Сацыяльная абарона працуючых, пакрыццё шкоды асобам, пацярпелым пры няшчасных выпадках на вытворчасці і (або) якія атрымалі прафесійныя захворванні

Узаемадзеянне рэспубліканскіх органаў дзяржаўнага кіравання і іншых дзяржаўных арганізацый, падпарадкаваных Ураду Рэспублікі Беларусь, кантралюючых (наглядных) органаў, прафесійных саюзаў, працадаўцаў па пытаннях аховы працы

У мэтах садзейнічання прадухіленню няшчасных выпадкаў і захворванняў на працоўных месцах 28 красавіка ва ўсім свеце адзначаецца Сусветны дзень аховы працы. Гэтая інфармацыйна-тлумачальная кампанія заклікана прыцягнуць увагу грамадскасці да праблем у галіне аховы працы і да росту колькасці траўм., захворванняў і смяротных выпадкаў, звязаных з працоўнай дзейнасцю. Ва ўсіх рэгіёнах свету ўрада, прафсаюзныя арганізацыі, арганізацыі працадаўцаў і спецыялісты-практыкі ў галіне аховы працы арганізуюць праводзяць мерапрыемствы, прымеркаваныя да Сусветнага дня.

Тэма Сусветнага дня аховы працы ў 2023 годзе «Бяспечнае і здаровае працоўнае асяроддзе – асноватворны прынцып і права ў сферы працы».

У чэрвені 2022 гады ўдзельнікі Міжнароднай канферэнцыі працы вырашылі ўключыць пытанне аб бяспечным і здаровым вытворчым асяроддзі ў збор асноўных прынцыпаў і правоў у сферы працы. У сувязі з гэтым у спіс асноўных канвенцый былі ўключаны Канвенцыя 1981 гады аб бяспецы і гігіене працы (№ 155) і Канвенцыя 2006 гады аб асновах, садзейнічаюць бяспецы і гігіене працы (№ 187).

У выніку гэтага рашэння ўсе дзяржавы, нават калі яны не ратыфікавалі ўказаныя канвенцыі, прымаюць на сябе абавязацельства, добрасумленна выконваць, прасоўваць і ажыццяўляць прынцыпы, датычныя асноўных правоў, якія з'яўляюцца прадметам гэтых канвенцый.

У Рэзалюцыі 2022 гады аб уключэнні бяспечнага і здаровага вытворчага асяроддзя ў збор асноўных прынцыпаў і правоў у сферы працы прызнаецца значэнне дыялогу і супрацоўніцтва паміж сацыяльнымі партнёрамі. В документе отмечается, что создание «безопасной и здоровой производственной среды требует активного участия правительства, работодателей и работников, распределения прав, абавязкаў і адказнасці, а таксама сацыяльнага дыялогу і супрацоўніцтва».

Канвенцыі 155 і 187 усталёўваюць асноўныя прынцыпы для прымянення сістэмнага падыходу в управлении системой охраны труда. В Конвенции 155 содержатся призывы к принятию согласованной национальной политики по охране труда. Она также требует разработки мер на национальном уровне и уровне предприятий для определения ответственности, обязанностей и прав в сфере охраны труда. Канвенцыя 187 основана на системном подходе к созданию безопасной и здоровой производственной среды через разработку национальной политики, систем и программ охраны труда с целью совершенствования национальной культуры профилактики в области охраны труда. Системный подход должен быть реализован, учитывая принципы, якія змяшчаюцца ў адпаведных нормах па пытаннях аховы працы.

Канвенцыя 155 ратыфікавана Законам Рэспублікі Беларусь ад 5 мая 1999 г. і ўступіла ў сілу для Рэспублікі Беларусь 30 мая 2001 года.

Асноўныя прынцыпы стварэння "бяспечнага і здаровага вытворчага асяроддзя", закладзеныя ў Канвенцыі 155, рэалізаваны ў заканадаўстве Рэспублікі Беларусь.

Права на працу, справедливое вознаграждение за него, а таксама на здоровые и безопасные условия труда относятся к основополагающим правам граждан, гарантированным Конституцией Республики Беларусь.

У мэтах рэалізацыі гэтых правоў у рэспубліцы сфарміравана адпаведная заканадаўчая база, якая рэгламентуе правы і абавязкі, як наймальнікаў (працадаўцаў), так і работнікаў (якія працуюць). Яе аснову ўтвараюць Працоўны кодэкс Рэспублікі Беларусь, Закон Рэспублікі Беларусь "Аб ахове працы", акты Кіраўніка дзяржавы, якія рэгулююць працоўныя і злучаныя з імі адносіны, а таксама прынятыя ў іх развіццё нарматыўныя прававыя акты і тэхнічныя прававыя акты.

Асноўныя напрамкі дзяржаўнай палітыкі ў галіне аховы працы вызначаны ў артыкуле 5 Закона Республики Беларусь «Об охране труда». К ним относятся:

  • приоритет сохранения жизни и здоровья работающих;
  • ответственность работодателя за создание здоровых и безопасных условий труда;
  • комплексное решение задач по улучшению условий и охраны труда путем реализации комплекса мер, направленных на улучшение условий и охраны труда, с учетом других направлений экономической и социальной политики, достижений в области науки и техники;
  • внедрение систем управления охраной труда;
  • социальная защита работающих, пакрыццё шкоды асобам, пацярпелым пры няшчасных выпадках на вытворчасці і (або) якія атрымалі прафесійныя захворванні;
  • установление единых требований по охране труда для всех работодателей;
  • выкарыстанне эканамічных метадаў кіравання аховай працы, удзел дзяржавы ў фінансаванні мерапрыемстваў па паляпшэнні ўмоў і аховы працы;
  • інфармаванне грамадзян, навучанне працуючых па пытаннях аховы працы;
  • узаемадзеянне рэспубліканскіх органаў дзяржаўнага кіравання і іншых дзяржаўных арганізацый, падпарадкаваных Ураду Рэспублікі Беларусь, кантралюючых (наглядных) органаў, прафесійных саюзаў (далей – прафсаюзы), працадаўцаў па пытаннях аховы працы;
  • супрацоўніцтва паміж працадаўцамі і працуючымі;
  • использование международного опыта организации работы по улучшению условий и повышению безопасности труда.